นั่งเครื่องบินนาน ดูแลร่างกาย ขยับขา ดื่มน้ำ และอาการหูอื้อ
11 กันยายน 2569

การนั่งนิ่งๆ ให้นานที่สุดบนเครื่องเพื่อไม่รบกวนคนข้างๆ ฟังดูเป็นมารยาทที่ดี แต่สำหรับร่างกายแล้วกลับเป็นสิ่งที่ควรเลี่ยง ขาที่ห้อยอยู่ในท่าเดิมนานๆ ในที่แคบ อากาศในห้องโดยสารที่แห้ง และความดันที่เปลี่ยนตอนขึ้นลง ล้วนทำให้ลงเครื่องแล้วรู้สึกขาบวม ตัวแห้ง และหูอื้อ การขยับตัวเล็กๆ อย่างสุภาพจึงดีกว่านั่งเกร็งไปตลอดทาง
1. ก่อนวันเดินทาง เตรียมตัวและถามแพทย์ถ้าจำเป็น
คนที่เคยมีลิ่มเลือดอุดตัน เพิ่งผ่าตัดใหญ่ ตั้งครรภ์ มีโรคหัวใจ หรือโรคประจำตัวอื่น ควรปรึกษาแพทย์ก่อนบินไกล แพทย์จะให้คำแนะนำที่เหมาะกับร่างกายของแต่ละคน ใครกำลังเป็นหวัดคัดจมูกมากใกล้วันบิน ถามเภสัชกรหรือแพทย์ไว้ก่อน เพราะจมูกที่ตันทำให้หูอื้อหนักขึ้นได้
เลือกเสื้อผ้าหลวมสบาย กางเกงที่ไม่รัดเอวและขา รองเท้าที่ถอดใส่ง่าย เพราะเท้ามักบวมขึ้นเล็กน้อยเมื่อนั่งนาน ถ้าเลือกที่นั่งได้ ที่นั่งริมทางเดินจะลุกได้สะดวกกว่า
นักปั่นที่พกจักรยานไปด้วยยิ่งมีเรื่องเตรียมเยอะ ทั้งการถอดและห่อจักรยานส่งโหลดใต้ท้องเครื่อง และร่างกายตัวเองที่ต้องพร้อมปั่นเมื่อถึงปลายทาง อย่าให้การจัดของกินเวลาพักผ่อนคืนก่อนบินจนหมด
2. ระหว่างนั่ง ขยับข้อเท้าและน่องเป็นระยะ
บนที่นั่ง ยกปลายเท้าขึ้นลงสลับกับยกส้นเท้า หมุนข้อเท้าเป็นวงช้าๆ และเกร็งน่องแล้วคลายเป็นระยะ ท่าเหล่านี้ช่วยให้เลือดที่ขาไหลเวียนได้ดีขึ้นโดยไม่รบกวนใคร เลี่ยงการนั่งไขว่ห้างนานๆ และอย่ายัดกระเป๋าไว้ใต้ที่นั่งหน้าจนไม่มีที่ให้เท้าขยับ
3. ลุกเดินเมื่อสัญญาณคาดเข็มขัดดับ
เมื่อสัญญาณคาดเข็มขัดนิรภัยดับและลูกเรือไม่ได้ห้าม ลุกเดินไปตามทางเดินช้าๆ หรือยืนยืดตัวใกล้ห้องน้ำสักพัก ถ้าหลับ ตื่นมาก็ลุกเดินบ้าง ช่วงที่เครื่องตกหลุมอากาศหรือรถเข็นอาหารกำลังผ่าน ให้นั่งคาดเข็มขัดไว้ก่อน
4. จิบน้ำสม่ำเสมอ ลดเครื่องดื่มที่ทำให้ตัวแห้ง
อากาศในห้องโดยสารแห้งกว่าที่รู้สึก จิบน้ำเปล่าเป็นระยะดีกว่ารอให้คอแห้ง พกขวดเปล่าติดตัวผ่านจุดตรวจแล้วค่อยเติมน้ำ ซึ่งช่วยลดขวดพลาสติกใช้ครั้งเดียวในแต่ละทริปไปด้วย ลดหรืองดเครื่องดื่มแอลกอฮอล์และไม่ดื่มกาแฟติดกันหลายแก้ว เพราะทั้งคู่ทำให้ร่างกายเสียน้ำและนอนหลับไม่สนิท
เมื่อถึงที่พักแล้วจะเติมน้ำจากกาต้มน้ำในห้อง ล้างกาให้สะอาดก่อนใช้ หลักเดียวกับการดูแลกาต้มน้ำและเครื่องกรองน้ำที่บ้าน
5. รับมือหูอื้อตอนเครื่องขึ้นและลง
หูอื้อเกิดจากความดันในหูกับภายนอกไม่เท่ากันชั่วคราว กลืนน้ำลาย หาว เคี้ยวอะไรเบาๆ หรือจิบน้ำช่วงเครื่องกำลังลดระดับ มักช่วยให้หูโล่งขึ้น อย่าหลับลึกช่วงเครื่องเริ่มลง เพราะจะกลืนน้ำลายน้อยลง
เด็กเล็กมักหูอื้อแล้วร้องไห้เพราะบอกไม่ได้ ให้ดูดนมหรือจิบน้ำช่วงขึ้นลงช่วยได้ ถ้าลูกมีหวัดหรือเคยปวดหูบ่อย ปรึกษาแพทย์ก่อนเดินทาง เมื่อไปถึงบ้านญาติหรือที่พัก อย่าลืมเดินสำรวจปลั๊กไฟ มุมโต๊ะ และของชิ้นเล็กที่เด็กหยิบเข้าปากได้ด้วย
ถ้าหูอื้อไม่หายหลังลงเครื่องหลายวัน ปวดหูมาก มีน้ำหรือเลือดไหลจากหู หรือได้ยินลดลงชัดเจน ควรไปพบแพทย์
6. หลังลงเครื่อง เดินยืดตัวและสังเกตขา
เดินยืดตัวที่สนามบินแทนการรีบไปนั่งรอกระเป๋า คืนแรกที่ถึงที่หมายนอนยกขาสูงเล็กน้อยถ้าเท้าบวม อาการบวมเล็กน้อยทั้งสองข้างที่ยุบลงเองมักไม่น่ากังวล
แต่ถ้าในวันหรือสัปดาห์หลังบิน ขาข้างเดียวบวม ปวด แดง หรือร้อน ควรไปพบแพทย์โดยเร็ว และถ้าเจ็บหน้าอกหรือหายใจหอบเหนื่อยขึ้นมากะทันหัน ให้โทร 1669 หรือไปห้องฉุกเฉินทันที